Mówienie o najniebezpieczniejszych rasach psów to wejście na teren, na którym mity wyrządziły więcej szkód niż jakiekolwiek ugryzienie. Przez dziesięciolecia niektóre psy niosły na sobie opinię, która ma więcej wspólnego z medialną sensacją niż z dowodami naukowymi. W rzeczywistości żadna rasa nie rodzi się niebezpieczna; to, co czyni psa zagrożeniem dla otoczenia, to prawie zawsze połączenie złego traktowania, braku socjalizacji i braku odpowiedzialności ze strony opiekuna.
Ten artykuł nie ma na celu ani uniewinniać, ani potępiać żadnej rasy: chce przedstawić uczciwe, wyważone i oparte na faktach spojrzenie na debatę, która od zbyt dawna jest nadmiernie upraszczana.
Czy naprawdę istnieją niebezpieczne psy?
Pytanie wydaje się oczywiste, ale odpowiedź już taka nie jest. Każdy pies może ugryźć – to biologiczna zdolność wspólna dla wszystkich, od chihuahua po mastifa – ale prawdopodobieństwo, że pies wyrządzi poważną krzywdę, zależy od wielu czynników, które mają bardzo niewiele wspólnego z rasą, a bardzo wiele z historią życia psa. Różne badania, takie jak te publikowane przez American Veterinary Medical Association (AVMA), wielokrotnie potwierdziły, że przepisy oparte wyłącznie na rasie (BSL, Breed-Specific Legislation) nie są skuteczne w ograniczaniu incydentów z udziałem psów. Wypadki ograniczają natomiast odpowiedzialne wychowanie, wczesna socjalizacja i dobrostan zwierzęcia.
To powiedziawszy, nie należy popadać w skrajność przeciwną: niektóre psy, o określonych cechach fizycznych i bez odpowiedniego wychowania, mogą spowodować poważne obrażenia, jeśli dojdzie do incydentu. Pytanie nie brzmi, czy pewne psy są w stanie wyrządzić krzywdę, lecz jakie czynniki zwiększają lub zmniejszają to ryzyko.
Rasy najczęściej pojawiające się w statystykach pogryzień
Chociaż związek przyczynowy to nie to samo co korelacja, istnieją rasy, które częściej pojawiają się w statystykach poważnych pogryzień. Nie oznacza to, że są „niebezpieczne z natury", lecz że zwykle są to duże rasy o znacznej sile, które gdy gryzą, mogą wyrządzić więcej szkód niż mały pies. W wielu przypadkach są to też rasy historycznie selekcjonowane do ochrony, pilnowania lub pracy, co sprawia, że są bardziej reaktywne, jeśli nie zostały dobrze zsocjalizowane.
Wśród ras, które najczęściej pojawiają się w rejestrach poważnych incydentów, znajdują się:
- Pit bull terrier (określenie obejmujące kilka ras i krzyżówek)
- Rottweiler
- Owczarek niemiecki
- Bulterier
- Dog argentyński
- Doberman
- Fila brasileiro
- Presa canario
Warto jednak podkreślić: te same rasy w rękach odpowiedzialnych właścicieli są zrównoważonymi, lojalnymi psami, w pełni bezpiecznymi we wspólnym życiu z rodziną, także z dziećmi.
Najlepsze jedzenie dla twojego psa
Rola wychowania i socjalizacji
Jeśli w czymś społeczność naukowa jest zgodna, to w tym, że wychowanie i wczesna socjalizacja są najważniejszymi czynnikami kształtującymi zachowanie psa, znacznie ważniejszymi niż rasa. Szczenię, które od małego ma kontakt z różnymi ludźmi, zwierzętami, środowiskami i bodźcami, ma znacznie większe szanse wyrosnąć na zrównoważonego dorosłego psa, niezależnie od rasy.
Z kolei pies izolowany, maltretowany lub szkolony do agresji może stać się realnym zagrożeniem, czy to rottweiler, czy bichon frisé.
Przepisy dotyczące niebezpiecznych psów w Hiszpanii
W Hiszpanii obowiązuje lista ras uznawanych za „potencjalnie niebezpieczne" (PPP), ustanowiona dekretem królewskim 287/2002. Lista obejmuje:
- Pit bull terrier
- Staffordshire bull terrier
- American Staffordshire terrier
- Rottweiler
- Dog argentyński
- Fila brasileiro
- Tosa inu
- Akita inu
Właściciele tych ras muszą spełnić szereg dodatkowych wymogów: gminną licencję, ubezpieczenie od odpowiedzialności cywilnej, kaganiec w miejscach publicznych oraz nierozciągliwą smycz. Przepisy te nie zabraniają posiadania tych ras, ale określają szczególne warunki mające zagwarantować bezpieczeństwo.
Jakiego żywienia potrzebują te rasy?
Psy ras dużych, które zwykle pokrywają się z klasyfikowanymi jako potencjalnie niebezpieczne, mają specyficzne potrzeby żywieniowe. Większa masa mięśniowa, skłonność do problemów ze stawami i szybsze tempo wzrostu w okresie szczenięcym sprawiają, że wybór karmy suchej jest szczególnie ważny.
Odpowiednia sucha karma dla tych ras powinna:
- Zawierać dużo wysokiej jakości białka zwierzęcego
- Zawierać źródła kwasów tłuszczowych omega-3 wspierających stawy
- Być opracowana specjalnie dla ras dużych lub olbrzymich
- Unikać składników, które mogą wywoływać alergie lub nietolerancje
